Especie

Variedades de trigo duro

81 variedades de trigo duro inscritas oficialmente en el Registro Nacional de Variedades Comerciales del MAPA.

Trigo duro
La imagen es ilustrativa y puede no corresponder exactamente con esta variedad.Foto: Nadin Sh en Pexels.

El trigo duro en pocas líneas

Triticum durum Desf. · Gramíneas (Poáceas)

El trigo duro es una especie tetraploide diferente del trigo blando (hexaploide), originaria del Creciente Fértil y cultivada en la cuenca mediterránea desde el Neolítico. Su grano, más vítreo y rico en proteína y carotenoides, es la materia prima de la sémola y, en consecuencia, de la pasta seca italiana, la sémola de cuscús y el bulgur de Oriente Próximo.

España es el segundo productor europeo de trigo duro (tras Italia), con cerca de 250.000-400.000 hectáreas cultivadas según campaña y producciones anuales entre 600.000 y 1.000.000 de toneladas. Andalucía (Sevilla, Cádiz, Córdoba), Castilla-La Mancha y Aragón concentran la mayor superficie. El destino industrial principal es la pasta seca, los cuscús y la sémola para repostería.

Usos: industria de la pasta seca (la denominación «pasta de sémola de trigo duro» es legalmente obligatoria en Italia y muchos países mediterráneos), cuscús, bulgur, sémolas para repostería oriental y africana, panificación rústica en algunos países mediterráneos (pan candeal andaluz, pan siciliano), y alimentación animal (calidades inferiores).

Dato distintivo: el trigo duro se ha visto fuertemente afectado por la fusariosis de la espiga (Fusarium graminearum) y por las micotoxinas DON (deoxinivalenol) en las últimas décadas, problema que limita su valor comercial y obliga a controles analíticos estrictos en cosecha y almacén. La selección de variedades resistentes y la mejora del manejo de rotación son hoy líneas prioritarias del fitomejoramiento mediterráneo, con escuelas españolas (IFAPA, CSIC) e italianas a la cabeza.

Variedades inscritas

Aceres
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2011
TRITI_TUR_DUR
Alacon
Triticum durum Desf.
TRITI_TUR_DUR
Amilcar
Triticum durum Desf.Inscrita 10/11/2010
TRITI_TUR_DUR
Ancalei
Triticum durum Desf.Inscrita 01/03/2007
TRITI_TUR_DUR
Aneto
Triticum durum Desf.Inscrita 11/03/2017
TRITI_TUR_DUR
Arcobaleno
Triticum durum Desf.
TRITI_TUR_DUR
Athoris
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2011
TRITI_TUR_DUR
Bolo
Triticum durum Desf.Inscrita 16/11/2017
TRITI_TUR_DUR
Boniduro
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2011
TRITI_TUR_DUR
Burgos
Triticum durum Desf.Inscrita 04/02/2000
TRITI_TUR_DUR
Calcas
Triticum durum Desf.Inscrita 10/11/2010
TRITI_TUR_DUR
Calero
Triticum durum Desf.Inscrita 26/07/2013
TRITI_TUR_DUR
Canciller
Triticum durum Desf.Inscrita 01/03/2007
TRITI_TUR_DUR
Carioca
Triticum durum Desf.Inscrita 04/02/2000
TRITI_TUR_DUR
Carpio
Triticum durum Desf.Inscrita 26/07/2013
TRITI_TUR_DUR
Ciccio
Triticum durum Desf.Inscrita 11/05/2001
TRITI_TUR_DUR
Cordoue
Triticum durum Desf.Inscrita 09/06/2017
TRITI_TUR_DUR
Core
Triticum durum Desf.Inscrita 18/04/2009
TRITI_TUR_DUR
Coronado
Triticum durum Desf.Inscrita 17/12/2024
TRITI_TUR_DUR
Don Cristobal
Triticum durum Desf.Inscrita 09/10/2020
TRITI_TUR_DUR
Don Ferran
Triticum durum Desf.Inscrita 12/11/2021
TRITI_TUR_DUR
Don Ignacio
Triticum durum Desf.Inscrita 21/10/2025
TRITI_TUR_DUR
Don Jaime
Triticum durum Desf.Inscrita 10/02/2006
TRITI_TUR_DUR
Don Julian
Triticum durum Desf.Inscrita 27/10/2023
TRITI_TUR_DUR
Don Maximo
Triticum durum Desf.Inscrita 10/10/2022
TRITI_TUR_DUR
Don Norman
Triticum durum Desf.Inscrita 02/11/2012
TRITI_TUR_DUR
Don Ortega
Triticum durum Desf.Inscrita 12/08/2017
TRITI_TUR_DUR
Don Ricardo
Triticum durum Desf.Inscrita 12/02/2008
TRITI_TUR_DUR
Don Sebastian
Triticum durum Desf.Inscrita 29/01/2004
TRITI_TUR_DUR
Don Valentín
Triticum durum Desf.Inscrita 27/01/2011
TRITI_TUR_DUR
Dorondon
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2006
TRITI_TUR_DUR
Doudou
Triticum durum Desf.Inscrita 23/09/2022
TRITI_TUR_DUR
Duramonte
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2011
TRITI_TUR_DUR
Duroi
Triticum durum Desf.Inscrita 18/04/2009
TRITI_TUR_DUR
Duronesse
Triticum durum Desf.Inscrita 14/11/2013
TRITI_TUR_DUR
Electrodur
Triticum durum Desf.Inscrita 21/10/2025
TRITI_TUR_DUR
Euroduro
Triticum durum Desf.Inscrita 08/05/2020
TRITI_TUR_DUR
Exploit
Triticum durum Desf.Inscrita 10/12/2025
TRITI_TUR_DUR
Gallareta
Triticum durum Desf.Inscrita 30/11/2003
TRITI_TUR_DUR
Grador
Triticum durum Desf.Inscrita 27/10/2014
TRITI_TUR_DUR
Hispasano
Triticum durum Desf.Inscrita 16/01/2018
TRITI_TUR_DUR
Iberus
Triticum durum Desf.Inscrita 04/06/2014
TRITI_TUR_DUR
Kanakis
Triticum durum Desf.Inscrita 08/03/2010
TRITI_TUR_DUR
Kiko Nick
Triticum durum Desf.Inscrita 17/06/2009
TRITI_TUR_DUR
LG Acropolis
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2018
TRITI_TUR_DUR
LG Anubis
Triticum durum Desf.Inscrita 14/11/2015
TRITI_TUR_DUR
LG Avensis
Triticum durum Desf.Inscrita 09/10/2020
TRITI_TUR_DUR
LG Cemako
Triticum durum Desf.Inscrita 27/10/2023
TRITI_TUR_DUR
LG Confianza
Triticum durum Desf.Inscrita 19/10/2016
TRITI_TUR_DUR
LG Davis
Triticum durum Desf.Inscrita 17/10/2019
TRITI_TUR_DUR
LG Embrujo
Triticum durum Desf.Inscrita 21/10/2025
TRITI_TUR_DUR
LG Espinete
Triticum durum Desf.Inscrita 14/10/2024
TRITI_TUR_DUR
LG Hipnosis
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2018
TRITI_TUR_DUR
LG Laureano
Triticum durum Desf.Inscrita 10/10/2022
TRITI_TUR_DUR
LG Quovadis
Triticum durum Desf.Inscrita 10/10/2022
TRITI_TUR_DUR
LG Unamuno
Triticum durum Desf.Inscrita 10/10/2022
TRITI_TUR_DUR
LG Ysatis
Triticum durum Desf.Inscrita 17/10/2019
TRITI_TUR_DUR
Lucero
Triticum durum Desf.Inscrita 01/12/2022
TRITI_TUR_DUR
Lumina
Triticum durum Desf.Inscrita 11/03/2017
TRITI_TUR_DUR
Martinur
Triticum durum Desf.Inscrita 15/09/2015
TRITI_TUR_DUR
Mimmo
Triticum durum Desf.Inscrita 14/07/2011
TRITI_TUR_DUR
Pedroso
Triticum durum Desf.
TRITI_TUR_DUR
Próspero
Triticum durum Desf.Inscrita 21/09/2007
TRITI_TUR_DUR
RGT Alidur
Triticum durum Desf.Inscrita 27/10/2023
TRITI_TUR_DUR
RGT Aventadur
Triticum durum Desf.Inscrita 19/10/2016
TRITI_TUR_DUR
RGT Cuscur
Triticum durum Desf.Inscrita 21/10/2025
TRITI_TUR_DUR
RGT Ferradur
Triticum durum Desf.Inscrita 27/10/2023
TRITI_TUR_DUR
RGT Musidur
Triticum durum Desf.Inscrita 21/10/2025
TRITI_TUR_DUR
Regallo
Triticum durum Desf.
TRITI_TUR_DUR
Rio zujar
Triticum durum Desf.
TRITI_TUR_DUR
Roqueño
Triticum durum Desf.Inscrita 07/11/2002
TRITI_TUR_DUR
Sculptur
Triticum durum Desf.Inscrita 22/11/2011
TRITI_TUR_DUR
Semidou
Triticum durum Desf.Inscrita 17/10/2019
TRITI_TUR_DUR
Serafo Nick
Triticum durum Desf.Inscrita 27/01/2011
TRITI_TUR_DUR
Shazam
Triticum durum Desf.Inscrita 17/10/2019
TRITI_TUR_DUR
Solea
Triticum durum Desf.Inscrita 10/11/2010
TRITI_TUR_DUR
Taranto
Triticum durum Desf.Inscrita 10/11/2010
TRITI_TUR_DUR
Trimulato
Triticum durum Desf.Inscrita 25/03/2014
TRITI_TUR_DUR
Vitron
Triticum durum Desf.Inscrita 07/11/2002
TRITI_TUR_DUR
Vitrosol
Triticum durum Desf.Inscrita 09/07/2009
TRITI_TUR_DUR
Zridou
Triticum durum Desf.Inscrita 21/02/2023
TRITI_TUR_DUR